SpaceX компаниясы Starship зымыранының 13-сынақ ұшырылымы 16 шілдеде өтуі мүмкін екенін хабарлады. Ұшыруға арналған уақыт аралығы АҚШ-тың орталық уақыты бойынша сағат 17:45-те (Мәскеу уақытымен 17 шілде күні 00:45-те) басталады. Ұшу бағдарламасы шамамен 90 минутқа созылады.
Бұл сынақ барысында компания алдыңғы ұшырылымда көзделген негізгі міндеттерді қайта орындауды жоспарлап отыр. Сонымен қатар алғаш рет жаңа буындағы Starlink V3 жерсеріктері ғарышқа шығарылмақ. Starship кемесінің бортында осындай 20 жерсерік болады.
Тасығыш зымыраннан бөлінгеннен кейін жерсеріктер күн панельдері мен байланыс антенналарын ашып, Оңтүстік Африкадағы жерүсті станцияларымен және лазерлік байланыс арналары арқылы қолданыстағы Starlink жерсеріктері жүйесімен байланыс орнатуға әрекет жасайды. Бұл ретте жерсеріктер Starship кемесімен бірдей суборбиталық траектория бойымен қозғалысын жалғастырады.
Super Heavy үдеткішінің бірінші сатысы ұшырылым, биіктікке көтерілу, сатылардың ажырауы, кері бұрылу, жылдамдықты бәсеңдету және Мексика шығанағындағы алдын ала белгіленген ауданға қону кезеңдерін қамтитын толық сынақ бағдарламасынан өтеді.
Алдыңғы сынақтан кейін SpaceX мамандары зымыранның бағдарламалық жасақтамасы мен құрылымына бірқатар өзгеріс енгізді. Он екінші сынақ ұшырылымы кезінде қозғалтқыштардың іске қосылуындағы болмашы айырмашылықтардың салдарынан Starship зымыранының бірінші сатысы жоспарланған бағыттан шамамен 90 градусқа ауытқып бұрылды. Бұдан бөлек, қозғалтқыштарды қайта іске қосу барысында Super Heavy үдеткішіндегі 33 қозғалтқыштың бесеуі жұмысқа қосылмағандықтан, қайтару маневрін мерзімінен бұрын аяқтауға тура келді. Осыған байланысты инженерлер қозғалтқыштарды қайта іске қосу жүйесін жетілдіріп, олардың жұмыс алгоритмдерін жаңартты.
Starship кемесінің жоғарғы сатысы да бірқатар техникалық жетілдіруден өтті. Алдыңғы сынақ кезінде сатылар ажырағаннан кейін шамамен 40 секунд өткен соң үш вакуумдық Raptor қозғалтқышының бірі істен шыққан болатын. Соған қарамастан кеме есептелген ұшу траекториясынан ауытқымай қозғалысын жалғастырды. Оқиғаның себептері жан-жақты зерделенгеннен кейін SpaceX қозғалтқыш қондырғысының құрылымына өзгерістер енгізді.
Бұл миссияның негізгі міндеттерінің бірі — Raptor қозғалтқышын ғарыш кеңістігінде қайта іске қосу. Аталған сынақ алдағы уақытта күрделірек орбиталық ұшуларды жүзеге асыруға дайындықтың маңызды кезеңі саналады.
Сынақ бағдарламасының тағы бір маңызды бағыты Starship кемесінің жылудан қорғайтын жүйесінің тиімділігін бағалауға арналмақ. Starlink V3 жерсеріктерінің алтауы арнайы камералармен жабдықталып, ұшу барысында кеменің жылу қорғаныш қалқанын суретке түсіріп, алынған деректерді Жердегі инженерлерге жібереді. Сонымен қатар диагностикалық әдістердің тиімділігін тексеру мақсатында Starship кемесіндегі бірнеше жылу қорғаныш тақтайшасы әдейі ақ түске боялып, зақымданған жабынның үлгісі жасалған.
Бұдан өзге, SpaceX жылу қорғаныш тақтайшаларын бекітудің жаңа тәсілдерін, олардың бірнеше құрылымдық нұсқасын және үдеудің жоғары аэродинамикалық жүктемелері кезінде жылу қорғаныш жүйесінің жұмысын бағалауға мүмкіндік беретін арнайы жүктеме датчиктерін сынақтан өткізеді.
Негізгі сынақ бағдарламасы аяқталғаннан кейін Starship басқарылатын режимде атмосфераға қайта еніп, Үнді мұхитына қонуы жоспарланған.
Дереккөз: SpaceX
Қосымша материалдар мен сараптамалық шолуларды біздің Telegram арнамыздан оқуға болады.
