Франция бұл шешімді ешкіммен келіспей-ақ, инженерлік әрі логистикалық тұрғыдан өте ұтымды түрде іске асырды деуге болады. Қабылданған заңның мазмұны қарапайым әрі қисынды. Сыйымдылығы 80 көліктен асатын барлық автотұрақтардың үсті күн панельдері орнатылған шатырлармен жабылуға тиіс.
Бұл жерде созбалаң жоқ, келісімге шақыру да жоқ. Нақты мерзім белгіленген, үш жылдан бес жылға дейін. Осы уақыт ішінде автотұрақ аумағының кемінде жартысы күн панельдерімен жабылуға тиіс. Егер талап орындалмаса, айыппұл мөлшері соншалық жоғары болады, тіпті сауда орталығының экономикалық тиімділігіне тікелей әсер етеді.
Енді нақты деректерге тоқталайық. Мұндай шешімнің болжамды қуаты 11 гигаватқа дейін жетеді. Бұл шамамен EPR үлгісіндегі он ядролық реактордың қуатына тең. Ауқымды түсіну үшін салыстырып қарасақ, Ресейдегі 36 ядролық реактордың жиынтық қуаты 29,5 гигават шамасында ғана. Яғни мұның бәрі жаңа жер бөлмей-ақ, экологиялық дауларсыз, қымбат мемлекеттік бағдарламаларсыз жүзеге асырылады.
Қалалық орта мен жылу айналымы тұрғысынан да бұл шешімнің тиімділігі айқын. Ашық жатқан асфальт күннің астында қатты қызады, ал көлеңке пайда болған жағдайда оның қызуы азаяды. Нәтижесінде жол жабынының тозуы баяулап, жөндеу шығындары қысқарады. Ал күн панельдері арқылы өндірілген энергия экономикалық пайда әкеледі.
Көліктердің көлеңкеде тұруы да маңызды. Олар шамадан тыс қызбайды, қозғалтқышты іске қосқанда салқындату жүйесіне түсетін жүктеме азаяды. Бұл жүргізушілер үшін жайлылық қана емес, энергия үнемдеудің нақты жолы. Кез келген сауда орталығы жанындағы автотұрақтарға назар аударсақ, шатырмен жабылған орындардың үнемі бос болмайтынын көреміз. Ашық орындарға көлік тек басқа жер қалмаған кезде қойылады. Демек, мұндай шешім сұранысқа сай келеді.
Ең маңызды тұстарының бірі – энергияның сол жерде өндірілуі. Электр қуаты дәл тұтынатын жерде қалыптасады. Электромобильді сол автотұрақта-ақ қуаттауға болады. Қазірдің өзінде көптеген автотұрақтарда зарядтау инфрақұрылымы бар, бірақ энергия сырттан алынады. Ал бұл жағдайда ол жергілікті әрі тиімді болады. Электр желілеріндегі тасымалдау шығыны болмайды.
Инфрақұрылым тиімділігі де айқын. Бұған дейін тек шығын әкелетін автотұрақ енді табыс әкелетін энергетикалық нысанға айналады. Яғни кеңістікті барынша тиімді пайдалану жүзеге асады.
Франция 2033 жылға қарай күн энергетикасын он есеге арттырып, жел энергетикасын екі есеге көбейтуді жоспарлап отыр. Осындай нақты шешімдер бұл мақсаттардың орындалуына негіз бар екенін көрсетеді.
Салыстыру үшін айтар болсақ, АҚШ-та сауда орталықтарының жанында шамамен 800 миллион автотұрақ орны бар. Қазіргі таңда бұл кең аумақтар тек асфальтты қыздырып тұр. Егер оларды осындай тәсілмен жабдықтаса, энергетикалық көшу үдерісі бірнеше бесжылдық ішінде айтарлықтай жеделдеуі мүмкін.
Бұл – шынайы инженерлік ойлаудың көрінісі. Артық шектеулер енгізбей, бұрын пайдасыз болып келген кеңістікті тиімді іске жарату.
Бұл бастама мемлекеттік бюджетке қосымша салмақ түсірмейді. Құрылыс жұмыстарын жүзеге асыратын ірі сауда желілерінің мұндай инвестицияны жүзеге асыруға мүмкіндігі жеткілікті.
Айта кету керек, бұл жаңашылдық кеше ғана пайда болған жоқ. Шамамен үш жыл бұрын басталған. 2023 жылғы 1 шілдеден бастап Францияда 80-нен 400 орынға дейінгі автотұрақтарға күн панельдерін орнату үшін бес жыл мерзім берілген. Қазіргі таңда бұл талаптар қарқынды түрде жүзеге асырылып жатыр.
Бұл бастаманың бірқатар артықшылығы бар. Көмірқышқыл газының шығарындылары азаяды, қазба отынға тәуелділік төмендейді. Қалалық кеңістік тиімді пайдаланылады, күн электр станциялары үшін бөлек аумақ бөлудің қажеті болмайды. Энергетикалық жүйенің дербестігі артады, әсіресе жүктеме күшейген кезеңдерде.
Сонымен қатар, автотұрақтағы күн панельдері көліктерді аптап ыстықтан қорғайды. Бұл жүргізушілер үшін қосымша қолайлылық береді.Автотұрақ иелері үшін мұндай инвестиция бес-жеті жыл ішінде өзін ақтауы мүмкін. Электр энергиясына жұмсалатын шығын азайып, артық өндірілген қуатты өткізуге мүмкіндік туады.
Қосымша материалдар мен сараптамалық мақалаларды https://t.me/mobilaser арнасынан оқуға болады
